INTRODUCTION
SANCTA SEDES
omnia sibi vindicat iura. Nemini liceat, sine venia Sanctae
Sedis, hunc codicem denuo imprimere aut in aliam linguam vertere.
The Holy See reserves all rights to itself. No one is permitted
without the knowledge of the Holy See to reprint this code or to translate it
into another language.
In keeping with n. 3 of the Norms issued by the Cardinal
Secretary of State on January 28,
1983, this translation has been approved by the National Conference of Catholic
Bishops. The Latin text is printed with permission of the Holy See and the
National Conference of Catholic Bishops.
Nihil obstat Most Rev. Anthony M. Pilla, President
National Conference of Catholic Bishops
Imprimatur Most Rev. William E. Lori, S.T.D., V.G.
Auxiliary Bishop of the Archdiocese of Washington
This translation, foreword, and index © copyright 1998 by
Canon Law Society of America.
All rights reserved. No part of this book maybe reproduced
in any manner without permission in writing from the respective copyright
holders, except for brief quotations in critical reviews and articles.
Case binding: isbn 0-943616-79-4
LC number 99-093240
Canon Law Society of America
Washington, DC 20064
san 237-6296
1999 First Printing
The Canon Law Society of America graciously gave permission
to include this translation of the Code of Canon Law on this CD.
ABBREVIATIONS AND SIGLA
AA Decr. Apostolicam actuositatem, 18 nov. 1965 (AAS 59
[1966] 837-864)
AAS Acta Apostolicae Sedis, Commentarium officiale
Adh. Adhortatio
AG Decr. Ad gentes, 7 dec. 1965 (AAS 58 [1966] 947-990)
AIE SCRIS Decr. Ad instituenda experimenta, 4 iun. 1970 (AAS
62 [1970] 549-550)
All. Allocutio
AP Paulus PP. VI, m.p. Ad pascendum, 15 aug. 1972 (AAS 64
[1972] 534-540)
Ap. Apostolica
art. Articulus
AS Paulus PP. VI, m.p. Apostolica sollicitudo, 15 sept. 1965
(AAS 57 [1965] 775-780)
c./cc. Canon / canones, Codex Iuris Canonici, 1917
CA Sec Rescr. Cum admotae, 6 nov. 1964 (AAS 59 [1967]
374-378)
CAl Pius PP. XII, m.p. Crebrae allatae, 22 febr. 1949 (AAS
31 [1949] 89-117)
can. / cann. Canon / canones, Codex Iuris Canonici
Orientalis
cap. Caput
CC Pius PP. XI, Enc. Casti connubii, 31 dec. 1930 (AAS 22
[1930] 539-592)
CD Decr. Christus Dominus, 28 oct. 1965 (AAS 58 [1966]
673-696)
CE Paulus PP. VI, m.p. Catholica Ecclesia, 23 oct. 1976 (AAS
68 [1976] 694-696)
CEM De Sacra Communione et de Cultu Mysterii Eucharistici
extra Missam, 1973
circ. Circulares
CI Pontificia Commissio ad Codicis Canones Authentice
Interpretandos
CICS Pontificium Consilium Instrumentis Communicationis
Socialis Praepositum
CIP Pontificia Commissio a Iustitia et Pace
CIV Pontificia Commissio Decretis Concilii Vaticani II
interpretandis
CM Paulus PP. VI, m.p. Causas matrimoniales, 28 mar. 1971
(AAS 63 [1971] 441-446)
CMat Paulus PP. VI, m.p. Cum matrimonialium, 8 sep. 1973
(AAS 65 [1973] 577-581)
Const. Constitutio
CPEN Consilium a Publicis Ecclesiae Negotiis (a 1-I-1968)
CS Pius PP. XII, m.p. Cleri sanctitati, 2 iun. 1957 (AAS 49
[1957] 433-600)
CSan SCR Instr. Cum Sanctissimus, 19 mar. 1948 (AAS 40
[1948] 293-297)
CT Ioannes Paulus PP. II, Litt. Catechesi Tradendae, 16 oct.
1979 (AAS 71 [1979] 1277-1340)
DCG SCpC Directorium catechisticum generale, 11 apr. 1971
(AAS 64 [1972] 97-176)
Decl. Declaratio
Decr. Decretum
DH Decl. Dignitatis humanae, 7 dec. 1965 (AAS 58 [1966]
929-946)
DO SCUF Directorium Oecumenicum, I: 14 maii 1967 (AAS 59
[1967] 574-592); II: 16 apr. 1970 (AAS 62 [1970] 705-724)
DPME SCE Directorium de pastorali ministerio Episcoporum, 22
feb. 1973
DS Denzinger-Schönmetzer, Enchiridion Symbolorum
Definitionum et Declarationum de rebus fidei et morum, ed. 33, 1965
DSD Pius PP. XI, Const. Ap. Deus scientiarum Dominus, 24
maii 1931 (AAS 23 [1931] 241-262)
DV Const. Dogmatica Dei Verbum, 18 nov. 1965 (AAS 58 [1966]
817-835)
EcS Paulus PP. VI, Enc. Ecclesiam Suam, 6 aug. 1964 (AAS 56
[1964] 609-659)
EM Paulus PP. VI, m.p. De Episcoporum muneribus, 15 iun.
1966 (AAS 58 [1966] 467-472)
Emys SRC Instr. Eucharisticum mysterium, 25 maii 1967 (AAS
59 [1967] 539-573)
EN Paulus PP. VI, Adh. Ap. Evangelii nuntiandi, 8 dec. 1975
(AAS 68 [1976] 5-76)
Enc. Encyclica
Ep. Epistula
EP SCDF Decr. Ecclesiae Pastorum, 19 mar. 1975 (AAS 67
[1975] 281-284)
ES Paulus PP. VI, m.p. Ecclesiae Sanctae, 6 aug. 1966 (AAS
58 [1966] 757-787)
ET Paulus PP. VI, Adh. Ap. Evangelica testificatio, 29 iun.
1971 (AAS 63 [1971] 497-526)
facul. Facultas, facultates
FC Ioannes Paulus PP. II, Adh. Ap. Familiaris Consortio, 22
nov. 1981 (AAS 74 [1982] 81-191)
GE Decl. Gravissimum Educationis, 28 oct. 1965 (AAS 58
[1966] 728-739)
gen. Generalis
GS Const. pastoralis Gaudium et Spes, 7 dec. 1966 (AAS 58
[1966] 1025-1115)
Hom. Homilia
HV Paulus PP. VI, Enc. Humanae vitae, 25 iul. 1968 (AAS 60
[1968] 481-503)
IC SCDS Instr. Immensae caritatis, 29 ian. 1973 (AAS 65
[1973] 264-271)
ID SCSCD Instr. Inaestimabile donum, 3 apr. 1980 (AAS 72
[1980] 331-343)
IOe SRC Instr. Inter Oecumenici, 26 sept. 1964 (AAS 56
[1964] 877-900)
IGLH Institutio Generalis de Liturgia Horarum, 11 apr. 1971
IGMR Institutio Generalis Missalis Romani, 26 mar. 1970
IM Decr. Inter mirifica, 4 dec. 1963 (AAS 56 [1964] 145-157)
Ind. Indultum
Instr. Instructio
LG Const. dogmatica Lumen gentium, 21 nov. 1964 (AAS 57
[1965] 5-75)
Litt. Litterae
LMR SCRIS Life and Mission of Religious in the Church
(Plenaria of SCRIS) 20 aug.1980
l.s. Latae sententiae
MC Pius PP. XII, Enc. Mystici Corporis, 29 iun. 1943 (AAS 35
[1943] 193-248)
MD Pius PP. XII, Enc. Mediator Dei, 20 nov. 1947 (AAS 39
[1947] 521-600)
MF Paulus PP. VI, Enc. Mysterium fidei, 3 sep. 1965 (AAS 57
[1965] 753-774)
MG Paulus PP. VI, All. Magno gaudio, 23 maii 1964 (AAS 56
[1964] 565-571)
MM Paulus PP. VI, m.p. Matrimonia mixta, 31 mar. 1970 (AAS
62 [1970] 257-263)
m.p. Litt. Ap. Motu proprio datae
MQ Paulus PP. VI, m.p. Ministeria quaedam, 15 aug. 1972 (AAS
64 [1972] 529-534)
MR SCRIS et SCE, Normae Mutuae Relationes, 14 maii 1978 (AAS
70 [1978] 473-506)
MS SCDF Instr. Matrimonii sacramentum, 18 mar. 1966 (AAS 58
[1966] 235-239)
nep LG nota explicativa praevia
Notif. Notificatio
NPEM CPEN Normae de promovendis ad Episcopale ministerium in
Ecclesia Latina, 25 mar. 1972 (AAS 64 [1972] 386-391)
NSRR Pius PP. XI, Normae Sacrae Romanae Rotae Tribunalis, 29
iun. 1934 (AAS 26 [1934] 449-491)
NSSA Normae speciales in Supremo Tribunali Signaturae
Apsotolicae ad experimentum servandae, 23 mar. 1968
OBP Ordo Baptismi parvulorum, 10 iun 1969
OC Ordo Confirmationis, 22 aug. 1971
OChr SCpC Litt. circ. Omnes christifideles, 25 ian. 1973
OCM Ordo Celebrandi Matrimonium, 19 mar. 1969
ODE Ordo Dedicationis Ecclesiae et Altaris, 29 maii 1977
OE Decr. Orientalium Ecclesiarum, 21 nov. 1964 (AAS 57
[1965] 76-89)
OEx Ordo Exequiarum, 15 aug. 1969
OICA Ordo Initiationis Christianae Adultorum, 1 iun. 1974
OP Ordo Paenitentiae, 2 dec. 1973
Ord. Ordinarius
OS (1966) Sec. Ordo Synodi Episcoporum celebrandae
promulgatur a Summo Pontifice approbatus, 8 dec. 1966 (AAS 59 [1967] 91-103)
OS (1969) CPEN Ordo Synodi Episcoporum celebrandae
recognitus et auctus, 24 iun. 1969 (AAS 61 [1969] 525-539)
OS (1971) CPEN Ordo Synodi Episcoporum celebrandae
recognitus et auctus nonnullis additamentis perficitur, 20 aug. 1971 (AAS 63
[1971] 702-704)
OT Decr. Optatam totius, 28 oct. 1965 (AAS 58 [1966]
713-727)
OUI Ordo Unctionis infirmorum eorumque Pastoralis Curae, 7
dec. 1972
PA SCpC Notae directivae Postquam Apostoli, 25 mar. 1980
(AAS 72 [1980] 343-364)
Paen. Paulus PP. VI, Const. Ap. Paenitemini, 17 feb. 1966
(AAS 58 [1966] 177-185)
part. Particularis
PC Decr. Perfectae caritatis, 28 oct. 1965 (AAS 58 [1966]
702-712)
PCCICOR Pontificia Commissio Codici Iuris Canonici
Orientalis Recognoscendo
PCCICR Pontificia Commissio Codici Iuris Canonici
Recognoscendo
PF Pius PP. XII, m.p. Primo feliciter, 12 mar. 1948 (AAS 450
[1948] 283-286)
PL Migne, Patrologia latina
PM Paulus PP. VI, m.p. Pastorale Munus, 30 nov. 1963 (AAS 56
[1964] 5-12)
PME Pius PP. XII, Const. Ap. Provida Mater Ecclesia, 2 feb.
1947 (AAS 39 [1947]
114-124)
PO Decr. Presbyterorum Ordinis, 7 dec. 1965 (AAS 58 [1966]
991-1024)
p. / pp. Pagella / pagellae
PR Pontificale Romanum
Prae. Praenotanda
Principia SE Normae, Principia quae Codicis Iuris Canonici
recognitionem dirigant (Communicationes 1
[1969] 77-86)
PrM SCDS Instr. Provida Mater, 15 aug. 1936 (AAS 28 [1936]
313-361)
PS SCpC Litt. circ. Presbyteri sacra, 11 apr. 1970 (AAS 62
[1970] 459-465)
RC SCRIS Instr. Renovationis causam, 6 ian. 1969 (AAS 61
[1969] 103-120)
Rescr. Rescriptum
Resol. Resolutio
Resp. Responsum
REU Paulus PP. VI, Const. Ap. Regimini Ecclesiae Universae,
15 aug. 1967 (AAS 59 [1967] 885-928)
RFS SCIC Ratio fundamentalis institutionis sacerdotalis, 6
ian. 1970 (AAS 62 [1970] 321-384)
RH Ioannes Paulus PP. II, Enc. Redemptor hominis, 4 mar.
1979 (AAS 71 [1979] 257-324)
RPE Paulus PP. VI, Const. Ap. Romano Pontifici eligendo, 1
oct. 1975 (AAS 67 [1975] 609-645)
SA Supremum Tribunal Signaturae Apostolicae
SAr SCSO Instr. Sacrae artis, 30 iun. 1952 (AAS 44 [1952]
542-546)
SC Const. Sacrosanctum Concilium, 4 dec. 1963 (AAS 56 [1964]
97-138)
SCC Sacra Congregatio Concistorialis (usque ad 31-xii-1967)
SCConc Sacra Congregatio Concilii (usque ad 31-xii-1967)
SCCD Sacra Congregatio pro Cultu Divino (a 8-v-1969 usque ad
11-vii-1975)
SCDF Sacra Congregatio pro Doctrina Fidei (a 7-xii-1965)
SCDS Sacra Congregatio de Disciplina Sacramentorum (usque ad
11-vii-1975)
SCE Sacra Congregatio pro Episcopis (a 1-i-1968)
SCEO Sacra Congregatio pro Ecclesia Orientali (usque ad
31-xii-1967) / pro Ecclesiis
Orientalibus (a 1-i-1968)
SCGE Sacra Congregatio pro Gentium Evangelizatione seu de
Propraganda Fide (a 1-i-1968)
SCh Ioannes Paulus PP. II. Const. Ap. Sapientia christiana,
15 apr. 1979 (AAS 71 [1979] 469-499)
SCIC Sacra Congregatio pro Institutione Catholica (a
1-i-1968)
SCNE Sacra Congregatio pro Negotiis Ecclesiasticis
Extraordinariis (usque ad 31-xii-1967)
SCong SCR Normae Sacra Congregatio, 7 iul. 1956
SCpC Sacra Congregatio pro Clericis (a 1-i-1968)
SCPF Sacra Congregatio de Propaganda Fide (usque ad
31-xii-1967)
SCR Sacra Congregatio de Religiosis (usque ad 31-xii-1967)
SCRIS Sacra Congregatio pro Religiosis et Institutis
Saecularibus (a 1-i-1968)
SCSCD Sacra Congregatio pro Sacramentis et Cultu Divino (a
11-vii-1975)
SCSO Sacra Congregatio Sancti Officii (usque ad 7-xii-1965)
SCSSU Sacra Congregatio de Seminariis et de Studiorum
Universitatibus (usque ad 31-xii-1967)
SCUF Secretariatus ad Christianorum Unitatem Fovendam
SDO Paulus PP. VI, m.p. Sacrum diaconatus ordinem, 18 iun.
1967 (AAS 59 [1967] 697-704)
SFS SCIC Litt. circ. Spiritual formation in seminaries, 6
ian. 1980
SE Synodus Episcoporum
Sec Secretaria Status
SN Pius PP. XII, m.p. Sollicitudinem nostram, 6 ian. 1950
(AAS 42 [1950] 5-120)
SOE Paulus PP. VI, m.p. Sollicitudo omnium Ecclesiarum, 24
iun. 1969 (AAS 61 [1969] 473-484)
SPA Sacra Paenitentiaria Apostolica
SpC Pius PP. XII, Const. Ap. Sponsa Christi, 21 nov. 1950
(AAS 43 [1951] 5-24)
SPNC Secretariatus pro non credentibus
SRC Sacra Congregatio Rituum (usque ad 8-v-1969)
SRR Sacra Romana Rota
SRRD Sacrae Romanae Rotae Decisiones seu Sententiae
Ssap PIUS PP. XII, Const. Ap. Sedes sapientiae, 31 maii 1956
(AAS 48 [1956] 334-345)
tit. Titulus
UR Decr. Unitatis redintegratio, 21 nov. 1964 (AAS 57 [1965]
90-112)
UT SE Ultimis temporibus, 30 nov. 1971 (AAS 63 [1971]
898-922)
VS SCRIS Instr. Venite seorsum, 15 aug. 1969 (AAS 61 [1969]
674-690)
APOSTOLIC CONSTITUTION SACRAE DISCIPLINAE LEGES
To our venerable brothers, cardinals, archbishops,
bishops, priests, deacons and to the other members of the
people of God,
John Paul, bishop, servant of the servants of God as a
perpetual record.
During the course of the centuries the Catholic Church has
been accustomed to reform and renew the laws of canonical discipline so that in
constant fidelity to its divine founder, they may be better adapted to the
saving mission entrusted to it. Prompted by this same purpose and fulfilling at
last the expectations of the whole Catholic world, I order today, January 25,
1983, the promulgation of the revised Code of Canon Law. In so doing, my
thoughts go back to the same day of the year 1959 when my predecessor of happy
memory, John XXIII, announced for the first time his decision to reform the
existing corpus of canonical legislation which had been promulgated on the
feast of Pentecost in the year 1917.
Such a decision to reform the Code was taken together with
two other decisions of which the Pontiff spoke on that same day: the intention
to hold a synod of the Diocese of Rome and to convoke an ecumenical council. Of
these two events, the first was not closely connected with the reform of the
Code; but the second, the council, is of supreme importance in regard to the
present matter and is closely connected with it.
If we ask why John XXIII considered it necessary to reform
the existing Code, the answer can perhaps be found in the Code itself which was
promulgated in the year 1917. But there exists also another answer and it is
the decisive one: namely, that the reform of the Code of Canon Law appeared to
be definitely desired and requested by the same council which devoted such
great attention to the Church.
As is obvious, when the revision of the Code was first
announced the council was an event of the future. Moreover, the acts of its
magisterium and especially its doctrine on the Church would be decided in the
years 1962-1965; however, it is clear to everyone that John XXIII¹s intuition
was very true, and with good reason it must be said that his decision was for
the long-term good of the Church.
Therefore the new Code which is promulgated today
necessarily required the previous work of the council. Although it was
announced together with the ecumenical council, nevertheless it follows it
chronologically because the work undertaken in its preparation, which had to be
based upon the council, could not begin until after the latter¹s completion.
Turning our minds today to the beginning of this long
journey, to that January 25, 1959 and to John XXIII himself who initiated the
revision of the Code, I must recognize that this Code derives from one and the
same intention, the renewal of Christian living. From such an intention, in
fact, the entire work of the council drew its norms and its direction.